مرکز مطالعات ژاپن

بهنام جاهدزاده: اصولاً در دنیای کنونی که ارتباطات راحت‌تر و سریع‌تر شده است هر چیزی امکان وقوع دارد و زیاد نباید از اتفاق افتادن وقایعی که دور از ذهن به نظر می رسد تعجب کرد. در دنیای کنونی هیچ زبان یا به طور کلی هیچ فرهنگی مال یک ملت خاص نیست. همه فرهنگ‌ها مال همه ملت‌هاست. به مناسبت تولد پسرم آمده‌ام به زادگاه همسرم شهر تاکایاما در استان گیفو که تقریباً در مرکز ژاپن قرار دارد و به داشتن خوردنی های لذیذ و شهر تمیز شهرت دارد و همیشه پر است از توریست های اروپایی، آمریکایی و اخیراً چینی‌های مرفه. چند روز پیش که داشتم برمی گشتم خانه، سر راه خود مغازه تاکویاکی و اوکونومی یاکی دیدم . در یک لحظه هوای تاکویاکی کردم و وارد مغازه شدم. صاحب مغازه مرد میانسالی بود که داشت تاکویاکی هایی را که یک قسمتشان تازه پخته و قالب گرفته بود را با هاشی می چرخاند و به آن‌ها شکل می داد. شفارش هشت عدد تاکویاکی دادم. در قسمتی دیگری دو اوکونومی یاکی پخته روی تخته اوجاق آماده سرو بودند. خواستم بپرسم که محتویاتشان چه چیزی است. دیدم که صاحب رستوران و یک زن تقریباً سن و سال داری که حدس می‌زدم مادرش باشد سرشان شلوغ است ...

تاریخ: ۹ دی ۱۳۸۹

بهنام جاهدزاده: اگر ژاپنی ها با شما مخالفت کنند مخالفتشان را به طور علنی و واضح ابراز نمی کنند. کسی در ژاپن به شما نمی گوید با شما مخالفم. چرا؟ چون اساساً فرهنگ ژاپنی مبتنی بر تعامل و همزیستی مسالمت آمیز با دیگران است و اشخاص معمولا در دو خط موازی همدیگر حرکت می کنند تا این که در جایی همدیگر را قطع کنند. این نوع تواضع ژاپنی در همه شئونات زندگی ژاپنی ها دیده می شود. بنابراین معمولا امرو نهی هم به طور غیر مستقیم و به دور از بیان مستقیم زبانی است. مثلا اگر شما با یک ژاپنی در یک محیط مثلا اتاق باشید، و هوای اتاق سرد باشد و این سردی دلیلش مثلا باز بودن پنجره اتاق باشد ژاپنی احتمالا به طور غیر مستقیم به شما خواهد گفت که فکر نمی کنی اتاق سرده؟ یا این که تو سردت نیست!؟ یا این که اگر دوست داشتی پنجره را ببندیم! [caption id="" align="aligncenter" width="320" caption="چطور است اندکی استراحت کنید!"][/caption] این نوع رفتار در مقایسه با رفتار خارجی ها از تاکید کمتری برخوردار است. در این مورد خاص ژاپنی احتمال می دهد که فقط خودش سردش باشد یا این که طرف مقابل خودش از باز گذاشتن پنجره دلیل خاصی داشته باشد. این نوع ملایمت ژاپنی ...

تاریخ: ۱۳ مهر ۱۳۸۹

سفارت ژاپن سفارت ژاپن  دوازدهمین دوره سخنرانی به زبان ژاپنی را در تهران برگزار می کند. زمان: 27 نوامبر 2009 روز جمعه ساعت 13:30 تا 18:00 (6 آذر 1388) محل برگزاری: سینما کانون مهلت ثبت نام تا تاریخ 5 نوامبر 2009 (پنجشنبه) مدارک مورد نیاز: 1- فرم ثبت نام 2- یک قطعه عکس (روی برگه ثبت نام الصاق شود) 3- ترجمه کامل متن سخنرانی به زبان فارسی موضوع:  از دو موضوع زیر یکی را انتخاب کنبد 1- من و ژاپن 2- موضوع آزاد سطح سخنرانی: 1- سطح مبتدی زبان آموزانی که در ایران کمتر از دو سال زبان ژاپنی آموخته اند. افرادی که بیش از 2 سال در ژآپن اقامت داشته اند نمی توانند در این سطح شرکت کنند. 2- سطح پیشرفته زبان آموزانی که در ایران بیشتر از دو سال زبان ژاپنی آموخته اند. افرادی که بیش از 2 سال در ژآپن اقامت داشته اند نمی توانند در این سطح شرکت کنند. 3- سطح ویژه افرادی که بیش از 2 سال در ژآپن اقامت داشته اند وغیره. توضیحات: افرادی که در 11 دوره گذشته شرکت داشته و جوایزی کسب کرده اند در صورت تمایل به ثبت نام با مرکز فرهنگی سفارت ژاپن تماس حاصل نمایند. بخش فرهنگی ژاپن تلفن 7922-8871-021 http://www.ir.emb-japan.go.jp

تاریخ: ۲۸ مهر ۱۳۸۸

بهنام جاهدزاده: چند هفته پیش در سفری که به ژاپن داشتم داخل هواپیما داشتم روزنامه روز قبل آساهی را می خواندم. روزنامه آساهی غنیمتی بود تا بتوانم 12 ساعت پرواز تا توکیو را حداقل چند ساعتی با نگاه به مطالب آن سپری کنم. صندلی من در ردیف سمت چپ هواپیما نزدیک بالهای آن قرار داشت. چون تحمل جای تنگ برایم سخت است خواسته بودم صندلی کنار راهرو را برایم بدهند. در صندلی کنار من یک مرد ایرانی و در صندلی چسبیده به بدنه هواپیما یک زن محجبه لاغر اندام، مانتو به تن و مقنعه به سر جا گرفته بودند. بعد از مدتی که از نشستن سافران در هواپیما می گذشت و منتظر پرواز بودیم، صدای اذان از جایی به گوش رسید و زن محجبه ای که در صندلی چسبیده به بدنه هواپیما جا گرفته بود با یک خوردنی که به نظرم خرما آمد روزه خود را باز کرد. زن محجبه قبل از خوردن خوردنی اش آن را به مردی که بین من و او نشسته بود تعارف کرد و مرد هم در جواب ضمن تشکر گفت که قبول باشد. بعد از آن هم چند مکالمه کوتاه بین آن دو رد و بدل شد که من نفهمیدم راجع به چه چیزی صحبت می ...

تاریخ: ۹ مهر ۱۳۸۸

شعرای بزرگ ژاپن ترجمه و تألیف: ناهوکو تاواراتانی نشر توس: 1377 شعر ژاپنی در این عصر با دو گونه شعری هایکو (Haiku) و تانکا(Tanka)در جهان شناخته شد. هایکو و تانکا دو صورت شعری فوق‏العاده مختصر، اشاره‏ای و موجزند.این شعرها توضیح نمی‏دهند بلکه نشان می‏دهند و بیشتر تصویر کارمایه آن است تا مفهوم.این صورت‏های شعری سرچشمه و ریشه مکتبی شدند که به«اصالت تصویر»معروف است. خانم ناهوکو تاواراتانی از سال 1364 مقیم ایران گردیده و به عنوان استاد زبان و ادبیات ژاپن مشغول به تدریس شد و کتاب مورد بحث، اولین تألیف و ترجمه ایشان است که در آن کوشیده، بخش دیگری از شعر ژاپن را به ما بشناساند کتاب شامل دو بخش مقدماتی و بخش معرفی شاعران و شعرها و دوپی افزود و یک پیوست است. در بخش آغازین خانم«تاواراتانی» گونه‏هایی از شعر ژاپنی را معرفی می‏کند اما این اطلاعات مختصر و نارساست. مولف-مترجم ر این کتاب، شعر ژاپن را به دو دوره قبل از مه ای جی و دوره مه ای جی تقسیم می‏کند که در حقیقت دو دوره شعر سنتی و شعر جدید را دربر می‏گیرد.و آنچه در بخش اصلی کتاب می‏آید، شعر شاعران دوره جدید است.در این بخش به زندگی و شعر یازده شاعر می‏پردازد. روش نویسنده کتاب، همان روش تذکره‏نویسان قدیم ماست:ابتدا خلاصه‏ای از زندگی، ...

تاریخ: ۲۸ مرداد ۱۳۸۸

سید آیت حسینی- دانشجوی علوم زبان و اطلاعات دانشگاه توکیو تاريخچه روابط دو کشور هشتاد سال از برقراری رابطه رسمی ديپلماتيک بين ايران و ژاپن می‌گذرد. اما از قرن‌ها پيش از آن، ژاپنی‌ها از طريق متون چينی با امپراطوری ايران و فرهنگ و تمدن آن کم و بيش آشنا شده بوده ‌اند. آشنايی ايرانيان با کشور ژاپن، به اواسط دوران قاجار بازمی‌گردد. تا جايی که بر نگارنده معلوم است، پيش از آن، در دوران صفويه، سفير شاه سليمان صفوی در سيام (تايلند) در كتاب سفرنامه‌اش "سفينه سليمانی" اشاره‌‌هايی به  کشور ژاپن، شرايط اقليمی و مردمان آن کرده است.  پس از آن، ميرزا ابراهيم صحاف‌باشی مشاهدات خود از سفر به مشرق دور به سال 1897 را، در سفرنامه خود آورده است که حدود ده صفحه از آن به کشور ژاپن اختصاص دارد. تا اينکه در سفرنامه  مهدی‌قلی هدايت (مخبرالسلطنه) که به همراه ميرزا علی‏اصغرخان اتابک، صدر اعظمِ قاجاريان در سال 1903 از ژاپن ديدار کرد، اطلاعات مبسوط و ارزشمندی در مورد کشور ژاپن برای اولين بار به ايرانيان داده می‌شود. اما مسبب اصلی آشنايی ايرانيان با ژاپن و علاقه‌مندی‌شان به اين کشور، پيروزی ارتش ژاپن بر نيروی دريايی روسيه تزاری در سال 1905 بود. ايرانيان که همواره در جنگ با روسيه مغلوب شده بودند و ...

تاریخ: ۵ مرداد ۱۳۸۸

بهنام جاهدزاده؛ مدرس زبان ژاپنی دانشگاه تهران*: تقریبا با اطمینان می شود گفت فرم محترمانه زبان که دربیشتر زبان های موجود بشری وجود دارد. این نکته ناشی از سلسله مراتب اجتماعی بین افراد جامعه در زبان به وجود آمده است و مطالعه آنها می تواند علاوه بر اینکه بر دانش زبانی ما بیفزاید، نوع ارتباطات انسانی و ساختار پیچیدۀ سلسله مراتب اجتماعی را نیز برای ما روشن سازد. فرم محترمانه در زبان ژاپنی یکی از پیچیده ترین و در عین حال پیشرفته ترین نوع فرم های زبان احترام و سلسله مراتب در بین زبان های موجود دنیا شناخته می شود. سلسله مراتب موجود در جامعه ژاپن افراد را ملزم به رعایت زبان محترمانه در موقعیت های مختلف می کند. کسانی که طرز استفاده از این فرم زبان را خوب بلد باشند، آدمی  مؤدب و پایبند اصول اخلاقی و عرفی جامعه به حساب می آیند. بر عکس کسانی که این توانایی را ندارند یا در استفاده از آن کوتاهی می کنند، ناآگاه به اخلاقیات و یا بی ادب شمرده می شوند.چه بسا همین امر باعث موفقیت یا ناکامی ...

تاریخ: ۲ مرداد ۱۳۸۸

عباس حسین نژاد؛ دانش آموخته زبان ژاپنی دانشگاه تهران: پیش‌تر از اين‌ها كه زبان ژاپني را با همه‌ي عجيبي و غريبي‌اش به عنوان رشته تحصيلي در دانشگاه تهران دنبال كنم از ژاپن چيزهايي شنيده بودم و با اينكه همه‌ي چيزهايي كه بيشتر از طريق تلويزيون يا سينما به من رسيده بود خيلي كم بود، ژاپن به عنوان يك حقيقت آفتابي زيبا در دل من رسوخ كرده بود. و بعدها كه آشنايي من با اين زبان و مهم‌تر از آن فرهنگ با شكوهي كه آن را پشتيباني مي‌كرد بيشتر شد خودم را با دريايي مواجه ديدم كه علي‌رغم همه‌ي كاهلي و سستي‌ام در تحصيل، خواستم با امواج سهمگين آن روبرو شوم و سنگين‌ترين موجي كه هنوز در گيجي برخورد با آنم، «هايكو» است. رولان بارت در كتاب امپراطوري نشانه‌ها نوشته‌اي با عنوان دستبرد به معنا دارد : « هايكو داراي خاصيتي شبح‌واره است و آن اينكه هر كس همواره تصور مي‌كند به سادگي اشعاري همانند آن بسرايد . انسان از خود مي‌پرسد: آيا مي‌توان چيزي ساده‌تر در يك نوشتار خودانگيخته از شعر زير از بوسون يافت : غروب است ، پاييز فقط به پدر و مادرم مي‌انديشم. ما به هايكو غبطه مي‌خوريم !» هايكو (HAIKU) به عنوان يك شاخصه‌ و نشانه‌ي مهم فرهنگ ادبيات ژاپني با همه‌ي كوتاهي و ...

تاریخ: ۲۵ تیر ۱۳۸۸