تِی‌جو ناکامورا
ترجمه : سید آیت حسینی

تِی‌جو ناکامورا[۱] با نام اصلی هاماکو[۲] ناکامورا در آوریل سال ۱۹۰۰ در شهر کوماموتو[۳] زاده شد.

۱۸ ساله بود که برای نخستین بار هایکوهایش در مجله ادبی «هوتوتوگی‌سو[۴]» به چاپ رسید.

در ۱۹۳۴ به عضویت هیئت تحریریه «هوتوتوگی‌سو» درآمد و در همان سال اولین مجموعه هایکوی خود را با عنوان «برف بهاری[۵]» منتشر کرد.

پس از جنگ در سال ۱۹۴۷ مجله هایکوی «گل‌های باد[۶]» را تأسیس کرد و تا اواخر عمرش به اداره آن پرداخت.

در سال ۱۹۸۰ به عنوان شخصیت فرهنگی[۷] سال ژاپن برگزیده شد و پنج سال بعد جایزه سال آکادمی هنرهای ژاپن[۸] به او اهدا شد.

تی‌جو ناکامورا در ۸۸ سالگی بر اثر نارسایی قلبی درگذشت. از تی‌جو نزدیک سی جلد کتاب شامل جنگ‌های هایکو و موضوعات مرتبط با هایکو منتشر شده است.

در سال ۲۰۰۰ دولت ژاپن تمبری به یادبود این شخصیت فرهنگی منتشر کرد.

هایکوهای تی‌جو را که سرشار از زنانگی و مادرانگی‌اند، آینه تمام نمای ژاپن قبل از جنگ، در طول جنگ و پس از جنگ می‌دانند. هایکو که در اصل مقوله‌ای مردانه تلقی می‌شد، پس از جنگ، با ظهور چند بانوی هایکوسرای برجسته از انحصار مردان درآمد. نقش تی‌جو در آن میان بسیار پررنگ بود.

//بخشی از این هایکوها در شماره دهم همشهری داستان نیز منتشر شده‌است//

۱
روز زمستانی
”برای کبوترها دانه بخر”
اصرار کودک

۲
آخر سال
زنان سرگرم گردگیری
من در سفر

۳
اول زمستان
در گودی سنگ
آب باران

۴
به خاطر مادر، به خاطر کودک
بیشتر می‌تابد
آفتاب زمستان

۵
باران زمستان
دست و دلباز می‌شود
پمپ چاه

۶
روی پل
سوت کشدار کشتی
مه زمستانی

۷
باد شمال
آب زیر پل
به رنگ شب

۸
مه سپید
زودتر سرد می‌شود
چای در تنهایی

۹
شتابان می‌روند
مردم به زادگاهشان
فوجی به دشت یخزده

۱۰
به گلستان سرمازده
برای چه می‌شتابی؟

۱۱
مرغابی
در آب فرو می‌رود، من نیز
چیزی از دست می‌دهم

۱۲
از زیر درختی
به زیر درختی دیگر
پروانه در زمستان

۱۳
آرالیا گل می‌دهد
روز گرم زمستانی
در خانه مادرم

۱۴
مادرم به من می‌اندیشد
من به فرزندم
گل ستاره‌ای

۱۵
در زمستان
هویج هم بزرگ می‌شود
با زخم‌هایش

این موزه دارای یک طبقه در زیرزمین و ۷ طبقه در بالای زمین است و به تاریخ و فرهنگ توکیو اختصاص دارد.

سایت موزه:
http://www.edo-tokyo-museum.or.jp/english/

Edo-Tokyo Museum

از دانشنامه آزاد ویکی‌پدیا [+]

External view of the museum

The is a museum of the history of Tokyo, established in 1993. The main features of the permanent exhibitions are the life-size replica of the Nihonbashi, which was the bridge leading into Edo; the Nakamuraza theatre; scale models of town; and buildings from the Edo, Meiji and Shōwa periods.

The museum is located in Ryōgoku adjacent to the Ryōgoku Kokugikan. It was designed by Kiyonori Kikutake. The distinctive elevated shape of the museum building is modelled after an old storehouse in the kurazukuri style.

The Edo-Tokyo Open Air Architectural Museum is a branch of the Edo-Tokyo Museum. [...]

سیدآیت حسینی

۱

太陽に

叱られて立つ

向日葵か

❋اینوما توئورو

❋古沼徹

همچنان ایستاده

جلوی سرزنش آفتاب

گل آفتابگردان

۲

私の部屋

のぞかないでよ

向日葵

❋ایوا شیتا اِمی کو

❋岩下恵美子

اتاق مرا

دزدکی نگاه نکن

گل آفتابگردان

۳

大向日葵

なぜきみひとり

項垂れて

❋تاته ایوا توشی ئو

❋立岩利夫

آفتابگردان بزرگ

چرا فقط تو

از پا افتاده‌ای

۴

向日葵の

百の眼をもつ

一本気

❋ساتو ماساکو

❋佐藤昌子

به یک جا می‌نگرد

گل آفتابگردان

با صد چشم

۵

顔よりも

大き向日葵

抱く少女

❋کوری­یاما کِی کو

❋栗山恵子

در آغوش دخترک

گل آفتابگردانی

بزرگ‌تر از صورتش

۶

向日葵の

千の笑顔に

振り向けり

❋اودا نوری‌ئو

❋宇田紀代

به عقب نگاه می‌کنم

صورت خندان

هزار آفتابگردان

۷

向日葵の

万に見られて

ゐる不安

❋سومی‌دا کیوکو

❋隅田享子

هزاران گل آفتابگردان

مرا نگاه می‌کنند

دلواپسی

۸

向日葵の

花首疲れ

陽が沈む

❋تاچی‌با ناساکی

❋橘沙希

خسته می‌شود

گردن آفتابگردان

غروب خورشید

۹

絵日記の

向日葵の瞳の

笑ひけり

❋نوماگوچی نوموگی‌فو

❋沼口蓬風

بچه‌ها مسخره می‌کنند

گل آفتابگردان

دفتر خاطراتم را

۱۰

❋矢崎すみ子

向日葵の

かたちに風の

リフレイン

❋یازاگی سومی‌کو

بر پیکر آفتابگردان

ترجیع‌بندِ باد

عنوان : بررسی مقابله‌ای نظام آهنگ فارسی و ژاپنی با نگاهی به تکیه زیر و بمی هسته‌ای در دو زبان

عنوان (انگلیسی) :A Contrastive Analysis of Persian and Japanese Intonation Systems نشریه : پژوهش زبان های خارجی شماره : پژوهش زبان های خارجی : نشریه (۵۴) نویسنده : سیدآیت حسینی، محمود بی‌جن‌خان، رضا مقدم کیا تاریخ : ‏۱۳۸۸/۱۰/۲۸ کلمات کلیدی :
ژاپنی،تکیة زیروبمی هسته‌ای،آهنگ،ضریب همبستگی،فارسی،نواخت کلمات کلیدی (انگلیسی) :
Correlation Coefficient,Persian,Intonation,Tone,Nuclear Pitch Accent,Japanese چکیده :
پژوهش حاضر با هدف آشکار ساختن تفاوت‌های نظام آهنگ زبان فارسی و نظام آهنگ زبان ژاپنی، برای استفاده در گستره‌های زبان‌شناسی مقابله‌ای و آموزش زبان انجام پذیرفت. نخست یک توصیف مرجع از نظام آهنگ هریک از دو زبان در چارچوب نظریه تحقیق برگزیده شد و نظام آهنگ دو زبان در قالب این دو توصیف مطالعه و مقابله شد و تفاوتی ساختاری بین دو زبان در قالب یک فرضیه برای تحقیق مطرح شد که عبارت بود از وجود تکیة ‌زیر و بمی هسته‌ای Nuclear Pitch Accent (NPA) در فارسی و عدم وجود آن در ژاپنی. سپس داده‌هایی که نمایندة کلیة ساخت‌های نواختی وکلیة الگوهای آهنگی دو زبان بودند، جمع‌آوری شد و از پنج دانشجوی زبان ژاپنی در ایران و پنج دانشجوی زبان فارسی در ژاپن خواسته شد تا تمامی داده‌ها را در محیط آزمایشگاهی بخوانند. پس از بررسی و تجزیه و تحلیل منحنی‌های زیر و بمی پاره‌گفتارهای ضبط شده، مشخص شد که در هر گروه آهنگی فارسی یکی از گروه‌های تکیه‌ای دارندة تکیة ‌زیر و بمی هسته‌ای است و برجسته‌تر از سایر گروه‌ها ادراک می‌شود. درحالی‌که در زبان ژاپنی تکیة‌ واژگانی کلیة کلمات در کلام تظاهر می‎‌یابند و هیچ واحدی برجسته‌تر از سایر واحدها تولید و ادراک نمی‌شود. چکیده (انگلیسی) :
This research was conducted to reveal the differences between the intonation systems of Persian and Japanese languages and to be applied to the contrastive linguistics and language teaching fields. First,a description of the intonation system in the Autosegmental-Metrical Phonology framework was chosen as reference for each language. Based on these two descriptions, the intonations of the two languages were studied and compared, and finally one difference between the two systems was pointed out in a hypothesis. Data representing all tonal structures and intonational patterns of Persian and Japanese were then collected. Five Japanese students of Persian language and five Iranian students of Japanese language were asked to read the data in the lab environment. Analysis of pitch contours of the recorded utterances proved the established hypothesis that Persian language uses the nuclear pitch-accent while there is not such a phenomenon in Japanese.

نوشتن هایکو هرچند ظاهراً ساده به نظر می‌رسد، اما قواعد و اصول بسیاری برای آن برشمرده اند. به قول رابرت فراست شاعر آمریکایی: « شعر و شاعری بدون قواعد، مثل تنیس بازی کردن بدون تور است». قواعد، تا جایی که دست و پای شاعر را نبندند و در اختیار او باشند بد نیستند. باشو گفته است: « قواعد را بیاموز و از یاد ببر». پس به عقیده او نیز نخست باید تمام قواعد را یاد گرفت.
در اینجا تعدادی از قواعد سنتی و جدید نوشتن هایکو در زبان‌ ژاپنی و زبان‌های اروپایی را می‌خوانیم. بدون شک رعایت تمام آنها در یک اثر امکان‌پذیر نیست. زیرا حتی برخی از آنها با هم سازگاری ندارند. بهترین حالت این است که از میان آنها، قواعد خود را برگزینیم و به کار بندیم  و اگر زمانی در هایکو‌های خود به تکرار رسیدیم، قواعد جدید‌ی را اعمال کنیم. خواندن آثار بزرگان و تمرین، همیشه بهترین راه تسلط بر قواعد است.

۱- همیشه تعداد هجاهای هایکوی خود را بشمارید.

۲- هفده هجا را در یک سطر بنویسید.

۳- هفده هجا را در سه سطر بنویسید.

۴- هفده هجا را در سه بند به ترتیب پنج، هفت و پنج هجایی بنویسید. (قالب استاندارد ژاپنی)

۵- هفده یا کمتر از هفده هجا را در سه بند به ترتیب کوتاه، بلند و کوتاه بنویسید. (قالب رایج در زبان­های اروپایی)

۶- باید بتوان همه هایکو را با یک نفس  خواند.

۷- از فصل­‌وا‍‍ژه‌­ها (کلماتی که به فصل خاصی از سال ارجاع می­‌دهند) استفاده کنید.

۸- در پایان بند اول یا دوم ( اما نه هردو) سکوت قرار دهید.

۹-هرگز اجازه ندهید که سه بند هایکوی شما پشت سر هم، یک جمله کامل تشکیل دهند.

۱۰- ترتیبی دهید که رابطه یا تقابل بندهای اول و دوم، تنها پس از خواندن بند سوم مشخص شود.

۱۱- همیشه از زمان حال استفاده کنید و در مورد اینجا و اکنون بنویسید.

۱۲- استفاده از اسامی خاص و ضمایر شخصی را تا حد ممکن محدود کنید.

۱۳- تا جای ممکن از وجه استمراری استفاده نکنید.

۱۴- بد نیست اگر دو بند از سه بند شما (اول و دوم) ساختار نحوی یکسان داشته باشند.

۱۵- در مورد ترتیب تصاویری که هر یک از بندها به دست می­‌دهند فکر کنید. مثلاً ابتدا یک منظره از دور، بعد بخشی از آن منظره از نزدیک­تر و در نهایت یک کلوزآپ.

۱۶- لُب مطلب را برای بند آخر نگه دارید.

۱۷- سعی کنید بند اول تا جای ممکن جذاب و گیرا باشد.

۱۸- همیشه فقط در مورد چیزهای روزمره ومعمولی، با روشی معمولی و با زبانی معمولی بنویسید.

۱۹- به مطالعه ذن بپردازید و بگذارید هایکوی شما مصداق روش بی­‌کلام تصویرسازی باشد.

۲۰- ادیان و فلسفه­‌های مختلف را مطالعه کنید و بگذارید اثر آنها در پس‌­زمینه هایکوی شما بازتاب یابد.

۲۱- تنها از تصاویر عینی استفاده کنید.

۲۲- سعی کنید به سطوح چندگانه از معنا دست یابید. سطوح بیرونی شامل تصاویر عادی و در سطوح عمیق­‌تر، فلسفه حیات و جهان­‌بینی شما.

۲۳- از تصاویری استفاده کنید که برانگیزاننده انزوای خودخواسته و فقر داوطلبانه باشند. (سابی در فرهنگ ژاپنی)

۲۴- از تصاویری استفاده کنید که برانگیزاننده نوستالژی رمانتیک باشند. (وابی در فرهنگ ژاپنی)

۲۵- تضادها را بیابید و در هایکوی خود به تصویر بکشید.

۲۶- از جناس و بازی با کلمات استفاده کنید.

۲۷- در مورد چیزهای ناممکن به شکلی معمولی صحبت کنید.

۲۸- از تصاویر تداعی­‌گر معانی متعالی استفاده کنید ( از جنگ و جنایت ومسائل جنسی صحبت نکنید)

۲۹- تنها از تصاویر مربوط به طبیعت استفاده کنید. ( از اشاره مستقیم به مسائل انسانی خودداری کنید)

۳۰- عواطف انسانی را با اشاره به جنبه‌­های مختلف طبیعت تداعی کنید.

۳۱- از هرگونه اشاره مستقیم به خود در هایکو پرهیزکنید.

۳۲- استفاده از علائم سجاوندی (نقطه، ویرگول، خط تیره و …) در هایکو مانعی ندارد.

۳۳- گاهی برای ایجاد ایهام از آوردن علائم سجاوندی خودداری کنید.

۳۴- قواعد نگارشی زبان خود را به طور کامل رعایت کنید.

۳۵- از آوردن قافیه پرهیز کنید.

۳۶- از به کار بردن اوزان غیر­هجایی (مانند وزن­های عروضی فارسی) خودداری کنید.

۳۷- از واج­‌آرایی (تکرار منظم آواهای مشابه در یک بند) استفاده کنید. (مثل تکرار [چ] در مصرع «سرو چمان من چرا میل چمن نمی­کند…» از حافظ)

۳۸- از آواهای کلمات برای انعکاس احساسات خود استفاده کنید.

۳۹- همیشه هایکوی خود را به یک اسم ختم کنید.

۴۰- از هر الهام و شهود آنی به عنوان نقطه آغازی برای خلق یک هایکو استفاده کنید.

۴۱- از آوردن فعل­های زیاد خودداری کنید.
۴۲- هر جا که توانستید حروف اضافه را حذف کنید. (حروفی مانند: از، در، به، با، میان، روی و …)

۴۳- قیدها را حذف کنید.

۴۴- برای هر اسم، بیش از یک معرف ( توصیف کننده­‌هایی مانند صفات و …) نیاورید.

۴۵- با هایکوی خود مانند شعر برخورد کنید. هایکو جمله زیبای روی کارت­‌پستال نیست.

۴۶- هر هایکویی را که به ذهنتان رسید بنویسید. حتی بدترینشان را. زیرا می­‌توانند الهام‌­بخش آثاربهتر بعدی باشند.

پی‌نوشت:

این نوشتار در سال ۱۳۸۵ توسط سید آیت حسینی نوشته شده و تا کنون در چندین پایگاه اینترنتی مختلف [گاهی به صورت ناقص] نقل شده است. در اینجا این مطلب پس از مختصری اصلاح و ویرایش آورده شده است.

این زلزه رتبه دومین زلزله مرگ بار ژاپن در قرن بیستم میلادی را نصیب خود کرد . در بزرگترین زلزله در سال ۱۹۲۳ در توکیو ۱۴۰ هزار نفر جان خود را از دست دادند.

این بنای یادبود به همت بازماندگان زلزله کوبه، در پارک هیگاشی یو‌ان‌چی در نزدیکی مرکز شهر کوبه ساخته شده است. در بیرون بنا، محفظه‌ای شیشه‌ای قرار دارد که شعله‌ای در آن همشیه روشن است. این شعله “نور امید” نام دارد و یادآور همدلی‌ها و مهربانی‌های بعد از زلزله و پیوند دهنده بازماندگان آن بلای طبیعی است.

بخش اصلی بنا در زیر زمین ساخته شده است و شامل سالنی مدور است که دور تا دور آن نام‌های تمامی قربانیان زمین‌لرزه به ترتیب حروف الفبا نوشته شده است.

در میان نام‌ قربانیان اسامی ساکنان خارجی از چین، کره، اروپا و سایر نقاط دنیا نیز به چشم می‌خورد

عکس‌ها و شرح:  سید آیت حسینی

はなび - Fireworks - Hanabi - آتش بازی

はなび - Fireworks - Hanabi - آتش بازی

はなび - Fireworks - Hanabi - آتش بازی

はなび - Fireworks - Hanabi - مردم توکیو برای تماشای آتش بازی آمده اند

این جشنواره، بزرگترین مراسم از نوع خود در استان توکیو محسوب می‌شود و امسال حدود ۷۰۰ هزار نفر از آن دیدن کردند.

عکس ها: سید آیت حسینی – توکیو

یکی از دوستان چندی پیش از ژاپن، دی‌وی‌دی سری کامل مجموعه تلویزیونی اُشین را برایم آورد. ۲۹۷ قسمت حدوداً پانزده دقیقه‌ای روی چهار دی‌وی‌دی. از همان روز مشتاقانه شروع کردم به دیدن سریال اما چند قسمتی طول کشید که به لهجه خاص مردم استان یاماگاتا در منطقه توهوکو که شخصیت اصلی داستان اهل آنجاست عادت کنم.

شگفت آن که موضوع این سریال بازگشت به گذشته و مرور خاطرات دور است و برای من که هنگام پخش سریال در ایران با نام “سال‌های دور از خانه” شش ساله بودم، تمام قسمت‌های سریال، مثل صور اسرافیل خاطرات کودکی را زنده می‌کرد.

روزی با التماس از مادر خواستم برایم برنج و تربچه درست کند و گریه که چرا مادر اُشین برنج و تربچه می‌پزد ولی ما این غذا را نداریم. عصر که از بازی برگشتم روی بخاری که با نفت کوپنی روشن بود، یک قابلمه کوچک برنج و تربچه بود. چند قاشق بیشتر از آن کته را که تکه‌های تربچه داشت نتوانستم بخورم و داد و بیداد که این چرا بدمزه است و مادر اُشین برنج و تربچه به آن خوشمزگی درست می‌کند.

سال‌ها بعد در ژاپن دستگیرم شد که برنج و تربچه خانواده اُشین هم به همان بدمزگی برنج و تربچه ما بوده و حتی به مراتب بدتر. برنج و تربچه (دایکُن مشی) قوت غالب کشاورزان فقیر ژاپنی در دورانی بوده که بیشتر محصول مزارع و شالی‌زارها، به اربابان زمین‌دار می‌رسید و کشاورزان سهمی ناچیز از آن داشتند.

شناسنامه سریال

• نام اصلی مجموعه: اُشین (Oshin)
• ژانر: درام انسانی
• نویسنده فیلم‌نامه: هاشیدا سوگاکو
• کارگردانی: گروه هشت نفره کارگردانان
• تولید کننده: تلویزیون ملی ژاپن (NHK) با همکاری بنیاد ژاپن
• زمان پخش در ژاپن: از آوریل ۱۹۸۳ تا مارس ۱۹۸۴

مرور داستان

اُشین حکایت زن ثروتمند ۸۰ ساله‌ای است که در روز افتتاح هفدهمین شعبه از فروشگاه‌های زنجیره‌ای خود، به دلایلی نامعلوم برای همه، از خانه فرار می‌کند و سفری طولانی را در سراسر ژاپن آغاز می‌کند. اندکی بعد نوه بیست ساله‌اش به او می‌پیوندد و شنونده داستان زندگی اُشین می‌شود.

اُشین دلیل ترک خانه را چنین شرح می‌دهد که به اعتقاد او فرزندانش حریص و طماع بار آمده اند و منافع خود را بر حقوق همه ارجح می‌دانند و برای گسترش کسب و کار خود دست به هر کاری می‌زنند و او کنجکاو شده است که بداند در تربیت فرزندانش چه اشتباهی مرتکب شده. این سؤال برای اُشین به این پرسش بزرگ‌تر می‌انجامد که به طور کلی در طول دوران زندگی چه اشتباهاتی مرتکب شده و چه تصمیمات نادرستی گرفته است.

در جای جای داستان این جمله را از اُشین می‌شنویم که “اگر آن کار را نمی‌کردم زندگی طور دیگری رقم می‌خورد”. او به همراه نوه‌اش به تمام جاهایی که زمانی در آن زندگی کرده سفر می‌کند و تمام خاطرات گذشته‌اش را از تولد تا آن روز مرور می‌کند.

او برای نوه‌اش شرح می‌دهد که چگونه وقتی در سال ۱۹۰۷ هفت ساله بوده با اجبار خانواده از روستای کوچکشان برای یک سال پرستاری از بچه در قبال یک کیسه برنج به شهر فرستاده می‌شود. در آنجا وقتی به او تهمت دزدی می‌زنند فرار می‌کند و در برف و یخ اسیر می‌شود. جوانی او را نجات می‌دهد و تا آب شدن برف‌ها از او مراقبت می‌کند. این جوان که سرباز ارتش ژاپن در چین بوده و به خاطر نفرت از جنگ از ارتش فرار کرده و تحت تعقیب است، اُشین هفت ساله را با مفاهیمی مثل جنگ، برابری و عدالت آشنا می‌کند.

اُشین پس از بازگشت به خانه، دوباره برای پرستاری از بچه به خانواده‌ای برنج فروش فرستاده می‌شود که با اعضای آن رابطه‌ای دوستانه برقرار می‌کند. در این سال‌ها برای اولین و آخرین بار عاشق می‌شود و مرد مورد علاقه‌اش جوان کمونیستی است که رویای اتحاد کشاورزان در مقابل زمین‌داران را در سر دارد.

ارتباط او با این جوان سبب می‌شود سال‌ها برچسب کمونیست بودن روی اُشین بماند و مردم او را “یکی از قرمزها”، (عنوانی که به کمونیست‌ها می‌دادند) بدانند. پس از ناکام ماندن این عشق، خانواده برنج فروش را ترک می‌کند و در سن ۱۶ سالگی به خانه بازمی‌گردد. اما این بار پدر می‌خواهد او را برای پول بیشتر وادار به کارهای پست کند. اُشین بار دیگر از خانه فرار می‌کند تا در توکیو شغل آرایش‌گری پیشه کند. در آنجا با همسر آینده‌اش ریوزو تانوکورا (Ryuzo Tanokura) آشنا می‌شود و با او که پسر خانواده‌ای ملاک و متمول است و شغل تجارت پارچه دارد ازدواج می‌کند. خوشبختی اُشین اما دیری نمی‌پاید و زلزله ویران‌گر سال ۱۹۲۳ توکیو تمام هستی آن‌ها را نابود می‌کند.

اُشین به همراه همسرش رهسپار زادگاه ریوزو می‌شوند تا با خانواده او زندگی کنند. در آنجا خانواده همسر، مخصوصاً مادر همسرش چنان با بدرفتاری عرصه را بر او تنگ می‌کنند که پس از چندین سال رنج و عذاب به همراه فرزندش، همسر و خانواده همسرش را ترک می‌کند و برای ساختن آینده خود و فرزندش به تنهایی مشغول کار می‌شود. پس از امتحان کردن مشاغلی مثل رستوران‌داری، آشپزی و حتی دوره گردی و ماهی فروشی، سرانجام به موفقیت دست می‌یابد و این‌بار با کمک همسرش مغازه‌ای کوچک راه‌ می‌اندازد، که به تأسیس فروشگاه‌های زنجیره‌ای تانوکورا می‌انجامد.

اُشین در ژاپن

† داستان اُشین بر اساس زندگی واقعی مادر آقای کازوئو وادا (Kazuo Wada) صاحب فروشگاه‌های زنجیره‌ای یائوهان (Yaohan) نوشته شده است که با سختی بسیار سرمایه تأسیس فروشگاه را فراهم کرد تا پسرش با گسترش آن یکی از بزرگ‌ترین فروشگاه‌های ژاپن را راه‌اندازی کند.

† اُشین نماد زن شکست ناپذیر و سخت‌کوش ژاپنی است. سریال در ژاپن با استقبال بی‌نظیری روبه‌رو شد و تحسین مخاطبان را برانگیخت. در ژاپن هنگام صحبت در مورد سخت‌کوشی و استقامت بسیار به نام اُشین اشاره می‌شود. یکی از کشتی‌گیران سومو (Sumo) در ژاپن، وقتی علی‌رغم ابتلا به دیابت برای کسب بالاترین درجه کشتی سومو (یوکوزوناyokozuna ) مبارزه می‌کرد نام خود را به “اُشین یوکوزونا” تغییر داد تا عزم راسخ خود برای شکست نخوردن را به رخ همه بکشد.

† در اواخر دهه ۱۹۸۰ که مشکل اقتصاد حبابی معیشت ژاپنی ها را دچار سختی کرده بود، برخی خانواده‌ها به خوردن برنج و تربچه روی آوردند که از این پدیده به کنایه با عنوان “رژیم اُشین” یاد شد. در آن سال‌ها پل مشهوری هم روی رودخانه موگامی (Mogami) به نام” اُشین” تغییر نام یافت.

† در یک نظرسنجی که تلویزیون ژاپن حین پخش سریال انجام داد بسیاری از بیننده‌ها با پخش اُشین در خارج از کشور مخالف بودند. زیرا به عقیده آن‌ها، این سریال تصویر ناخوشایندی از اختلاف طبقاتی، ظلم و بی‌عدالتی و فقر در ژاپن را به نمایش می‌گذاشت و ممکن بود تصویر مردم دنیا از ژاپن را مخدوش کند. اما پخش سریال در ۵۲ کشور دنیا در سال‌های آتی، عکس این مسأله را ثابت کرد. این مجموعه بدون شک، به بیشتر مردم دنیا که تصورشان از ژاپن صرفاً از روی وسایل الکتریکی، خودروهای ژاپنی و عملکرد ژاپن در جنگ جهانی شکل گرفته بود، درک بهتر و عمیق‌تری از ژاپن و مردم آن داد.

† این مجموعه همزمان با تولید در ژاپن پخش می‌شد. در میانه کار یک بار به خاطر بیماری بازیگر اُشین فیلم‌برداری سریال یک هفته متوقف شد. مسئولان تلویزیون ناچار شدند در آن هفته، مجموعه‌ای مستند را که از پشت صحنه سریال تهیه شده بود پخش کنند.

† در سال ۱۹۸۴، پس از اتمام پخش سریال، انیمیشنی از داستان اُشین تهیه و پخش شد که به دوران کودکی اُشین می‌پرداخت.

اُشین در خاورمیانه

† در حال حاضر بنیاد ژاپن و وزارت امور خارجه ژاپن با همکاری تلویزیون مصر به رایگان در حال تهیه نسخه‌ای از سریال اُشین با زیرنویس عربی برای مردم عراق هستند. این اقدام در قالب برنامه کمک به بازسازی عراق صورت می‌گیرد. به اعتقاد ژاپنی‌ها، پخش این سریال درک مردم عراق از ژاپن را عمیق‌تر خواهد کرد و حس همدردی آنان را بر خواهد انگیخت. همچنین آنان معتقدند که دیدن زندگی یک زن ژاپنی که با وجود مشکلات فراوان به تلاش برای موفقیت ادامه می‌دهد، مردم عراق را در بازسازی کشور خود پس از جنگ تشویق خواهد کرد. پخش قسمت‌های اولیه آُشین در عراق از ماه مبارک رمضان امسال که تعداد بیننده‌های تلویزون به اوج می‌رسد، آغاز شده است.

† سریال اُشین در ایران بدون شک یکی از پدیده‌های به‌یاد‌ماندنی تلویزیون ایران محسوب می‌شود. این سریال در ایران به رکورد بی‌سابقه بیش از ۹۰ درصد بینندگان تلویزیون دست یافت. میانگین نرخ بینندگان سریال در خود ژاپن ۵۲ درصد و حداکثر آن ۶۹ درصد بوده است که در تاریخ تلویزیون ژاپن یک رکورد محسوب می‌شود.

تب اُشین را در ایران هنوز از یاد نبرده‌ایم. مدل موی اُشین، کفش‌های اُشینی، کیف اُشینی، ترب اُشینی لباس‌های دست دوم تاناکورا (تلفظ رایج ایرانی‌ها از “تانوکورا”، نام خانوادگی همسر اُشین) و … اُشین بعد از انقلاب، شاید اولین سریالی باشد که با چنین استقبالی از سوی مخاطبان روبه‌رو شد و تبی فراگیر در جامعه به وجود آورد. هنوز هم برای بسیاری از ایرانیان، اُشین نماد ژاپنی‌‌هاست و خیلی از ایرانی‌ها با دیدن توریست‌‌های ژاپنی، آنان را “اُشین” خطاب می‌کنند.

† یکی از پیامدهای پخش سریال در ایران این بود که پس از پخش، این شایعه بین مردم پیچید که سریال به شدت سانسور شده به طوری که حتی موضوع آن تغیر پیدا کرده. حتی به شوخی گفته می‌شد که اُشینِ بازتولید شده در ایران را دوباره به خود ژاپنی‌ها فروخته اند. اما واقعیت این است که فقط صحنه‌های بسیار معدودی از سریال که در ایران قابل پخش نبوده، از سریال حذف شده است که حجم آن بسیار ناچیز و قابل صرف نظر کردن است. از ترجمه بسیار خوب و دوبله هنرمندانه ایرانی‌ها هم نباید گذشت.

اُشین در سایر نقاط دنیا

† در هنگام پخش سریال اوشین در مصر، قطع مکرر برق، خشم مردم را برانگیخت و به اغتشاشاتی نظیر پرتاب سنگ به سمت اداره برق و آتش زدن پست‌های برق در قاهره انجامید.

† در ویتنام هم اُشین محبوبیت بسیاری پیدا کرد به طوری که کلمه” اُشین” در معنای “خدمتکار زن” وارد زبان ویتنامی شده است.

† در افغانستان هم سریال اُشین با دوبله فارسی‌ای که در ایران انجام شده بود به نمایش در آمد و طرفداران بسیاری پیدا کرد.